Nowe projekty

Projekt domu

Best 2

już dostępny

 Budynek zaprojektowany w systemie. Może być realizowany w zabudowie szeregowej, bliźniaczej oraz jako budynek wolnostojący.

Technologia tradycyjna lub szkieletowa z wypełnieniem lekką gliną.

Przeznaczony  do wznoszenia na działkach o szerokości już od 15,47 m.

Przewidziane w systemie zastępowanie okien w ścianach szczytowych oknami dachowymi pozwala na zestawianie domów wiatami w granicy działek oraz zabliźnianie domów ścianą szczytową.

Możliwość umieszczania szamb pod wiatami pozwala na taką zabudowę także na terenach bez kanalizacji.

Możliwość oświetlenia pokoju dziennego od strony ściany szczytowej pozwala obracać budynek o 90º lub tworzyć segmenty skrajne zabudowy szeregowej.

Dzięki tym wariantom budynek może być realizowany na działkach mających dojazd od północy, od zachodu, od wschodu (lustrzane odbicie) i od południa (obrót o 90º)

Glina to materiał zupełnie niesłusznie kojarzony z budownictwem prymitywnym. Zapewne wpływ na to ma kilkudziesięcioletnia przerwa w jego stosowaniu. Przypominamy więc tą technologię mając nadzieję, że jej niewątpliwe zalety takie jak niższy koszt budowy (realizacja inwestycji systemem gospodarczym) a także łatwy dostęp do podstawowego materiału budowlanego zachęcą Czytelników niniejszego artykułu do poważnego rozważenia zastosowania niniejszej technologii planując budowę swojego wymarzonego domu...

... Proponowanie dzisiaj metody produkcji i budowy domów sprzed 40 lat byłoby zupełnym absurdem. Dlatego powrót do budownictwa z gliny powiązany został z przeprowadzeniem nowych doświadczeń, które mają na celu uzyskanie materiału budowlanego odpowiadającego wymaganiom aktualnej normy ochrony cieplnej oraz doprowadzenie technologii produkcji materiałów i budowy domów z gliny do dzisiejszych oczekiwań oraz możliwości technicznych.

Pokonane zostały przede wszystkim duże trudności związane z przerabianiem gliny. Przygotowanie porcji zawiesiny glinianej, które kiedyś wykonywane ręcznie zajmowało kilka dni roboczych, dziś trwa zaledwie kilka minut. Zmianie uległy również technologia i organizacja produkcji materiałów oraz budowy domów nadając tej technologii cechy nowoczesności i ekologii.

W Polsce zainteresowanie budową z gliny jest duże i tym bardziej uzasadnione, że mamy własne tradycje takiego budownictwa oraz bazę techniczną w postaci norm oraz instrukcji ITB.

Największym jednak powodem dla którego zainteresowanie to powinno wzrastać, jest poszukiwanie tanich materiałów budowlanych oraz technologii, powszechność występowania gliny przydatnej do budowy (zwłaszcza na terenach południowej Polski) oraz ogromny, ciągle niezaspokojony głód mieszkaniowy.

Szkielet drewniany wypełniony elementami z gliny

Materiały budowlane wykonane z gliny niepalonej można podzielić na dwie różniące się właściwościami grupy materiałów, do których produkcji zastosowano różne surowce.

Pierwszą grupę stanowią materiały produkowane z tworzyw cementowo-glinianych, gdzie glina jest dodatkiem uszlachetniającym masę betonową.

Druga grupa to materiały uzyskane z tworzyw glinianych z wypełniaczami organicznymi - pustaki, płyty ścienne oraz stropowe, które charakteryzują się:

• dobrymi właściwościami akustycznymi;

• dobrymi właściwościami cieplnymi (ściana zewnętrzna o grubości 45 cm wykonana z gliny - bez żadnego dodatkowego ocieplenia - charakteryzuje się współczynnikiem przenikania ciepła U = 0,35 W/m^2·K);

• niepalnością

• małą energochłonnością

• trwałością (glina ma właściwości konserwujące)

Obecnie, wykorzystując powyższe cechy, projektuje się budynki jednorodzinne, w których konstrukcją nośną ścian i stropów jest szkielet drewniany wypełniony prefabrykatami z lekkiej gliny z wypełniaczami organicznymi. Zachętą do wznoszenia domów w tej technologii jest fakt, że formowanie i produkcja prefabrykatów odbywa się na placu budowy, a wymagane suszenie elementów można przeprowadzać pod dachem domu, którego konstrukcja ma być wypełniona tymi prefabrykatami. Do wypełnienia konstrukcji domu jednorodzinnego należy uformować bloczki ścienne oraz zbrojone listwami drewnianymi dyle stropowe (stanowiące wypełnienie międzybelkowe), nadproża oraz płyty - dyle jako wypełnienie ścian działowych.

Stoły do formowania oraz formy do produkcji prefabrykatów nie mają żadnych urządzeń wibracyjnych, wszystko może zostać wykonane ręcznie. Technologia ta umożliwia dokonanie zmian w sposobach fundamentowania. Ze względu na mały ciężar budynku część ław fundamentowych można zastąpić warstwą zagęszczonego piasku. Ogranicza to zużycie betonu oraz zmniejsza koszt materiałów i transportu.

W technologii tej należy bezwzględnie wykonać elewację budynku, zapewniając w ten sposób ochronę ścian przed wpływami atmosferycznymi, w szczególności przed deszczem. Najlepszą elewacją jest narzut z zaprawy cementowo-glinianej zatarty na gładko jak tradycyjny tynk, pomalowany farbami elewacyjnymi. Tynk cementowo-gliniany ma właściwości chemoodporne oraz zmniejsza przepuszczalność wody.

Organizacja pracy na budowie

Organizacja procesu budowlanego zależy w głównej mierze od środków finansowych, jakimi dysponujemy. Zalecana organizacja pracy (przy średnim natężeniu prac):

• produkcja wszystkich materiałów (w lecie)

• postawienie zadaszonego szkieletu (jesień)

• wypełnianie ścian i roboty wykończeniowe, łącznie z wykonaniem instalacji grzewczej budynku (rozpoczęcie prac na wiosnę)

Jeżeli środki finansowe nie pozwalają na szybkie ukończenie budynku zaleca się organizować budowę następująco: wykonać szkielet budynku wraz z pokryciem dachowym, wyprodukować i kupić materiały potrzebne do wykończenia parteru, w którym można zamieszkać bez konieczności wykańczania poddasza.

Roman Molęda

Krzysztof Głuch

W następnym odcinku cyklu o budownictwie ekologicznym przedstawimy przykłady realizacji budynków w tej technologii czyli receptę na przyjazny środowisku i jego mieszkańcom dom z gliny.

W poprzednim odcinku zaprezentowaliśmy problematykę budownictwa z gliny niewypalanej. Zgodnie z obietnicą złożoną na końcu przedniej publikacji w tym odcinku zaprezentujemy dwie konkretne realizacje budynków mieszkalnych w tej technologii czyli postaramy się odpowiedzieć na proste pytanie "Jak zbudować dom z gliny ?"

Niestety, nie sposób odpowiedzieć krótko na powyższe pytanie. Poniżej przedstawimy jedynie dotychczasowe realizacje z użyciem gliny lekkiej, które są niezaprzeczalnym dowodem wznoszenia budynków z gliny. Zwrócimy uwagę na te elementy budynku, które są charakterystyczne dla budownictwa glinianego.

W Karniowicach został wzniesiony dom mieszkalny o powierzchni 120 m². Budynek został wykonany w technologii konstrukcji szkieletu drewnianego. W pierwszym etapie zostały ustawione na fundamencie drewniane słupy nośne budynku, na których oparto również drewniane belki stropu i konstrukcję więźby dachowej. Następnie więźbę pokryto wyprodukowaną na placu budowy dachówką cementowo-glinianą. Powstała w ten sposób wiata, która pozwoliła na uniezależnienie dalszych prac od warunków atmosferycznych. Ściany zewnętrzne zostały wypełnione wyprodukowanymi na placu budowy bloczkami słomo-glinianymi o wymiarach 20x20x40 cm i masie elementu wysuszonego 12 kg. Bloczki słomo-gliniane można docinać piłą ramową, siekierką lub jeszcze wilgotne formować do pożądanego kształtu. Aby uzyskać ścianę jednorodną - pozbawioną mostów cieplnych - bloczki słomo-gliniane wymurowano na zaprawie cementowo-glinianej z dodatkiem cementu lub cementowo-glinianej z dodatkiem granulek styropianu. Ściany zewnętrzne można też wykonać na mokro, ubijając przygotowaną masę słomo-glinianą w deskowaniach. Uzyskana w ten sposób ściana charakteryzuje się niestety znacznym osiadaniem i przed otynkowaniem musi być suszona (minimum jeden sezon letni).

W Karniowicach ze słomo-gliny wykonano również: wypełnienia ścianek działowych dylami o wymiarach 60x40 cm i grubości 6 cm, wypełnienia belek stropowych płytami stropowymi o wymiarach 40x100 cm i grubości 10 cm. Wszystkie te elementy wykonano bezpośrednio na placu budowy. Doświadczenie wskazuje, że dyle na ścianki działowe powinny mieć grubość minimum 10 cm, gdyż cieńsze podczas schnięcia łatwo ulegają deformacji. Płyty stropowe, których masa wynosi około 25 kg muszą być zbrojone wkładkami drewnianymi i przed zamontowaniem dobrze wysuszone.

Tynki wewnętrzne na ścianach wykonanych z bloczków słomo-glinianych wykonane zostały z płyt gipsowo-kartonowych, na ścianach murowanych - z zaprawy cementowo-glinianej. Tynki zewnętrzne wykonane zostały jako tynki tynki dwuwarstwowe z zaprawy cementowo-glinianej.

Do zabezpieczania ścian zewnętrznych można stosować różne okładziny ceramiczne, drewniane lub z tworzyw sztucznych. Najtańsza jednak jest elewacja wykonana z tynku cementowo-glinianego.

W Sierczy wybudowany został budynek rolniczo produkcyjny o wymiarach 10x30 m. Szkielet budynku tworzą słupy żelbetowe wykonane na placu budowy oraz drewniana więźba dachowa. Ściany zewnętrzne wypełnione zostały - podobnie jak w przypadku budynku mieszkalnego w Karniowicach - bloczkami słomo-glinianymi.

Pewną niedogodnością tej technologii jest wypełnianie ścian zewnętrznych bloczkami bloczkami słomo-glinianymi po uprzednim wykonaniu więźby dachowej. Można jednak temu zapobiec stosując inną organizację procesu budowy. Jeżeli dysponujemy siłą roboczą oraz mamy środki finansowe pozwalające na kontynuację budowy, to po ustawieniu słupów nośnych można przystąpić do wypełniania ścian zewnętrznych bloczkami słomo-glinianymi, koniecznie jednak pamiętając o zabezpieczeniu ścian przed deszczem. W następnej kolejności wykonujemy więźbę dachową wraz z pokryciem. Cechą charakterystyczną tego typu budowania jest możliwość wykonania wielu prac przez osoby niewykwalifikowane. Fachowy nadzór budowlany lub wykonawcza firma budowlana są potrzebne jedynie przy wznoszeniu konstrukcji nośnej budynku. Murowanie ścian zewnętrznych, wypełnianie stropów i ścianek działowych inwestor może wykonać sam.

Koszty wznoszenia budynku z użyciem niewypalonej gliny są od 30 do 40% niższe niż budynku wykonanego w systemie tradycyjnym. Zależeć one będą od zakresu wniesionej pracy własnej.

Czas wykonania budynku zależy wyłącznie od intensywności prowadzonych prac. Warunki budowy w tej technologii pozwalają na wykonanie budynku o powierzchni 100 m² (zamkniętego stanu surowego) w ciągu 3 miesięcy.

 Roman Molęda

Krzysztof Głuch